Start  /  Tam byliśmy  /  Somosierra 2008

SOMOSIERRA 2008

Promocja albumu Wojsko Polskie w służbie Napoleona. Gwardia: szwoleżerowie, Tatarzy, eklererzy, grenadierzy

Przypadająca w tym roku dwusetna rocznica bitwy pod Somosierrą (1808-2008) upamiętniona została 21 września 2008 r. uroczystościami jubileuszowymi i rekonstrukcją szarży. Odbyła się ona na stokach przełęczy Puerto de Somosierra. Ale już od 19. września zjeżdżali się uczestnicy rekonstrukcji, zakwaterowani w obozie powyżej kaplicy-pustelni Ermita del Puerto de Somosierra. Dnia 20. września obóz był udostępniony zwiedzającym: były pokazy musztry i życia obozowego. Nasze wydawnictwo było obecne podczas tych wydarzeń organizując w obozie polowe stoisko, w którym można było nabyć dotychczas wydane albumy z ilustracjami Ryszarda Morawskiego. Szczególnym zainteresowaniem cieszył się album Wojsko Polskie w służbie Napoleona. Gwardia: szwoleżerowie, Tatarzy, eklererzy, grenadierzy wydany dla upamiętnienia 200. rocznicy bohaterskiej szarży szwoleżerów. Promocja odbyła się w tym historycznym miejscu, a uczestniczył w niej współautor - p. dr Andrzej Nieuważny - podpisując swoją książkę. Zapraszamy do obejrzenia zdjęć z tych wydarzeń.
Poniższe zdjęcia przedstawiają:

Puerto de Somosierra

:: topografię okolicy (widok od strony Burgos). Z płaskowyżu wyrastają góry Guadarrama. Widać wyraźnie dwa pasy autostrady, która prowadzi przez przełęcz Somosierra (pod pustelnią, na szczycie przełęczy, autostrada biegnie w tunelu) - poniżej w krętej dolinie przebiega historyczny wąwóz. Obecnie dostępna jest z przełęczy tylko jego górna część – tam właśnie miała miejsce rekonstrukcja bitwy. Poniżej wschodnia nitka autostrady przecina dolinę i wąwóz z płynącym na jego dnie strumieniem. Dostępu do dolnej partii wąwozu bronią ogrodzenia, las i kolczaste krzewy.

:: pustelnię przekształconą w kaplicę z tablicami ku pamięci walczących po obydwu stronach, ostatnio ufundowanym witrażem i obrazem Madonny spod Somosierry, przekazanym w czasie uroczystości rocznicowych.

:: ostatnie zdjęcie prezentuje swoiste braterstwo polsko-hiszpańskie: delegacja w strojach krakowskich obok hiszpańskich grandów. Taka była atmosfera w czasie oficjalnej uroczystości rocznicowej przy tablicy pamiątkowej na wschodniej ścianie Emita del Puerto de Somosierra. Licznie zgromadzeni mimo ulewnego deszczu turyści nagrodzili brawami wspomnienie o bohaterskich szwoleżerach, którzy upatrywali w Napoleonie nadzieję na odrodzenie swojej Ojczyzny. Rozlegały się okrzyki Viva Polonia i Viva Espańa.

Stara droga Burgos-Madryt

W piątek 19. września, kiedy poszczególne ekipy-oddziały zjeżdżały się do Somosierry i rozbijały namioty w obozie, przedstawiciele KARABELI (był wśród nas archeolog) przeprowadzili w wąwozie poniżej autostrady badania powierzchniowe w celu odnalezienia pierwotnej drogi Burgos-Madryt, po której szarżowali polscy szwoleżerowie. Jak wiadomo wschodnia nitka autostrady przecina wąwóz Somosierry w okolicy posadowienia pierwszej baterii hiszpańskiej. W tym miejscu stara droga uległa oczywiście całkowitemu zniszczeniu. Powyżej, na południe, w kierunku przełęczy, stara droga zanika, a teren jest intensywnie wykorzystywany do wypasu bydła. Natomiast wyraźne fragmenty drogi są widoczne poniżej autostrady, przy schodzeniu wąwozem na północ, a więc na prostym odcinku pomiędzy 1. baterią hiszpańską a pozycją wyjściową 3. szwadronu polskich szwoleżerów. W tym miejscu droga przebiega na lewo od strumienia Duraton (patrząc od przełęczy) i jest nadal ograniczona murkami z kamienia. Jedynie dwustuletnia warstwa dodatkowego humusu spowodowała, że droga nie jest zagłębiona pomiędzy murkami (wykorytowana), a jej powierzchnia jest często zrównana z murkiem od strony strumienia. Szerokość drogi waha się w granicach 4,5-4,8 m. Poniższe zdjęcia pokazują stan fragmentów drogi i bliskość młodego lasu od strony zbocza Cerro Barraucal. Po charakterystycznym szpalerze topoli wyznaczających bieg drogi nie ma już śladu.

Obóz Campamento Europa

Prezentujemy scenki z życia obozowego. W sobotę 20. września obóz był otwarty dla zwiedzających. Po jednej stronie rozbito namioty francuskie, polskie i innych narodowości uczestniczących w walce po stronie napoleońskiej. Naprzeciwko stanęły namioty hiszpańskie. Była musztra, próby strzelania, czyszczenie armat i broni, oporządzanie koni. Nad obozem łopotały chorągwie z orłem Cesarza, sztandary polskie i flagi hiszpańskie. Wśród barwnych mundurów regularnej armii nie brakowało tych mniej formalnych: uzbrojonych po zęby geryllasów (hiszp. guerilleros) i barwnych sukienek markietanek. Zachwycała dbałość o szczegóły nie tylko umundurowania i uzbrojenia, ale także detali wyposażenia: kociołki, cynowe nakrycia, derki etc.

Promocja albumu

Była to niepowtarzalna okazja w historycznej scenerii uzyskania w albumie Gwardia autografu dr. Andrzeja Nieuważnego, wybitnego napoleonisty i rozmowy z nim oraz spotkania osób pasjonujących się tą epoką i wielce zasłużonych dla ich dokumentowania jak np. p. Alfred Uhmay.

Bitwa

Wąwóz Somosierry to wymarzone miejsce na zorganizowanie wielkiej rekonstrukcji. Usytuowani pośrodku wzniesienia obserwatorzy widzieli w dole pierwszą baterię hiszpańską, Napoleona z adiutantem, atak piechoty francuskiej, a potem wyjeżdżających zza zakrętu szwoleżerów przygotowujących się do szarży. Dolina spowita była dymem ze strzelających armat. A potem szarża i zdobywane kolejne stanowiska artylerii hiszpańskiej. Pasjonujące widowisko trwało przy dźwiękach muzyki ponad godzinę, a na zakończenie odbyła się defilada zdrożonych, lecz nadal pełnych entuzjazmu, uczestników bitwy.